برای مطالعه در مورد لیالی قدر، می توانیم از بحث نسبت استفاده کنیم. ۹ ماهی که جنین در رحم قرار دارد، خود را برای شرایط زیستی یک عمر در دنیا آماده می کند. مدت زمان یک عمر در دنیا با رعایت شرایط زیستی، تغذیه خوب، می تواند ۱۰۰ یا ۱۰۰۰ سال، گاهی یک قرن یا دو قرن باشد. پیامبرصلى الله علیه وآله فرمود: متوسط عمر امت من ۶۰ سال است. شصت سال یعنى 720 ماه، که خیلی هم کم است، و اگر این 720 ماه را تقسیم بر 9 ماه (دوران جنینی) کنیم تقریباً‌ 80 ماه می شود. می بینیم که دوران جنینی یک هشتادم عمر ماست. پس دوران جنینی یک زمان قدرتمندی است که انسان را با تجهیزات کامل برای 80 برابر زمان خودش به دنیا می فرستد. با وجودی که شرایط زیستی دنیا از نظر کمالات، قویتر از رحم است، اما دنیا این سازندگی را ندارد که در این مدت زمان کم، بتواند اعضایی مثل چشم، گوش، مغز، قلب و ... را بسازد. نسبت دنیا به آخرت هم همینطور است، یک عمر متوسط در دنیا قابلیت سازندگی برای یک زندگی بی نهایت در ابدیت را دارد، می توانیم بین دنیاى جنینى و دنیای ما یك نسبت ریاضى برقرار كنیم، اما نمی توانیم یک نسبت ریاضی بین زندگی دنیا و آخرت بیان کنیم. چون اساساً آن طرف بى ‏نهایت است، زندگی دنیا چیزی نیست که بخواهیم به حسابش بیاوریم، چون خیلی کوتاه است. اما به قدری توانش بالاست که می تواند یک روح را برای حیات ابدی در خودش آماده کند. نكته خیلى مهم این است كه در ارزیابى لحظات دنیا باید دقت كنیم، یک ساعت از لحظه های دنیا با مبنای ابدیت، معادل میلیاردها سال است. یعنی یک ساعت دنیا می تواند معادل میلیاردها سال در ابدیت برای ما کار کند، چه مثبت و چه منفی. پس باید در مصرف عمر صرفه ‏جویى دقیقى داشته باشیم و درست از این عمر استفاده كنیم. رحم در رحم یعنی چه؟ رحم در رحم یعنی در طول این ۶۰ سال عمر متوسط انسان، یک شب قدری داریم که از هزار ماه برتر است. هزار ماه یعنی ۸۰ سال. یعنی بالاتر از یک عمر طبیعی.  در واقع یک دنیایی که خودش، یک رحم است و می تواند ابدیت را بسازد، در درون خود نیز، شبی دارد به نام شب قدر که چنین قدرتی را دارد که می تواند گذشته انسان را هم جبران کند. به همین دلیل است که اولیای خدا، در طول سال، انتظار چنین شبی را می کشیدند که به اندازه ۸۰ سال رشد داشته باشند. روز عرفه یک زمان خاص و تأثیرگذار دیگری است که حضرت فرمودند، اگر کسی در ماه رمضان آمرزیده نشود، شقی است. اما روز عرفه روزی است که می تواند تمام شکست های یک فرد در ماه رمضان را جبران کند.

دعاهای ماه مبارک بر اساس حقایق و روابط بین نفس انسان، بخش انسانی انسان با الله تنظیم شده است. فهمی  که باید از مهمانی خدا داشته باشیم، این است که بدانیم مورد شفقت و مهرورزی قرار گرفته ایم؛ خداوند از ما پذیرایی می کند؛ یک ماه به ما احترام گذاشته و هدایا و خوراک های معنوی خوبی برای ما در نظر گرفته است. اگر کسی در ماه مبارک به این فهم رسید، یعنی بخش انسانی او بخش زنده و فعالی شده است. از جمله این دعاها، دعایی است که با 4 اسم از اسماء عظیم الهی شروع می شود. «یا علیُّ یا عَظیم یا غفورُ یا رَحیم». این اسم ها تصادفی انتخاب نشده اند، بلکه متناسب با حال و نیاز ما تنظیم شده اند که از بین 1000 اسم الهی، فقط با این 4 اسم خدا را صدا کنیم. «َعلی» همان اسمی است که در سجده می گوییم: «سبحان ربی الاعلی و بحمده». در این اسم، با علوّ الهی خداوند کار داریم.  «عظیم» همان اسمی است که در رکوع می گوییم: «سبحان ربی العظیم و بحمده» و دراین اسم، با عظمت الهی کار داریم. ما با این 2 اسم، خدا را صدا می زنیم: «یا علی یا عظیم» و بعد می گوییم: «یا غفور یا رحیم». زیرا این 4 اسم تکلیف بقیه دعا را برای ما مشخص می کند. با این4 اسم، در می زنیم تا برای بقیه ی خواسته های ما دَرِ دعا به روی ما باز شود. نیازها و درخواست های حقیقی ما با این 4 اسم و براساس ساختار وجودی، مصلحت دنیا و آخرت ما تنظیم شده است. در«یا غفور یا رحیم»، غفور یعنی ای کسی که همه گذشته ی ما را می آمرزد و معاصی ما را نادیده می گیرد و حساب ما را صفر می کند. ما در ماه مبارک به این احتیاج داریم که حساب مان صفر شود. حضرت فرمود کسی که در ماه رمضان آمرزیده نشود، خیلی شقی است. یعنی از یک شقاوت، سنگدلی، سخت دلی و بدبختی بزرگی برخوردار است که آمرزیده نشده است. زیرا تا سال بعد، فرصت دیگری ندارد که از خدا آمرزش بخواهد. از امام صادق (علیه السلام):«مَن لَم یُغفَر لَهُ فی شَهرِ رَمَضانَ لَم یُغفَر لَهُ إلى قابِلٍ، إلاّ أن یَشهَدَ عَرَفَةَ = هر كس در ماه رمضان آمرزیده نشود، تا سال آینده آمرزیده نمى شود، مگر آن كه روز عرفه را درك كند». مهمترین چیزی که ما در ماه رمضان به عنوان پایه نه به عنوان اوج، باید به آن توجه کنیم، این است که با صاحب خانه مشکل نداشته باشیم. حق الناس، حق الله و ... گردن ما نباشد، یا اگر گردن ما هست توبه کرده باشیم و بخواهیم جبرانش کنیم. کسی که خیال صفر کردن حساب خود با صاحب خانه را نداشته باشد، نمی خواهد وارد این ضیافت شود. «یا غفور و یا رحیم» بعد از غفران، شما به «رحیم» احتیاج دارید. «رحیم» یعنی خدایا تو رحمان هستی که به همه اعم از کافر و مسلمان رحمت می کنی. اما من به یک رحمت ویژه و نوازش ویژه احتیاج دارم. در ضیافت، شخص دوست دارد که نسبت به صاحب خانه، از قرب و احترام بیشتری برخوردار باشد. اینجاست که ما به اسم شریف «رحیم» احتیاج پیدا می کنیم. از بین سایر اسمها، این اسم مناسبتر است.  «أنت الرب العظیم = تویی پرورش دهنده ی عظیم». در این قسمت از دعا سراغ «رب» خود می رویم، همان «رَبّ» که شما را پرورش می دهد. خیلی چیزها هستند که پرورش دهنده ما هستند، مثل پدر و مادر، معلم و غذایی که می خوریم همه ما را پرورش می دهند. اما پرورش دهنده ی اصلی ما پروردگار باعظمت ما است. «أنت الرب العظیم» چرا؟ چون علاوه بر اینکه خداوند خودش با عظمت است، موجودی عظیم مثل انسان را هم ربوبیت می کند. خداوند تبارک وتعالی موجودی عظیم تر از انسان خلق نکرده است. لذا برای پرورش موجودی عظیم که از بین مخلوقات خدا از همه بزرگتر است، احتیاج به رب عظیم است که به بلندای ابدیت او را پرورش دهد تا جایی که خودش مَثَل خدا شود. چرا ماه رمضان اینقدر عظمت، کرامت، شرافت و فضیلت دارد؟ پروردگار عظیم، موجودی مانند انسان را که خلیفه الله است آفریده و به افتخار او ضیافت با شکوهی ترتیب داده و انسان را که مهمان اصلی این ضیافت است مورد تعظیم قرار داده است. «ألّذی لَیسَ کَمِثلِهِ شَیءٌ... و هَذَا شَهرٌ عَظَّمتَهُ» باز هم اسم«عظیم» را داریم، این اسم دراین دعا چندبار تکرار شده است. اگر کسی متوجه این کلمات نباشد، نمی تواند با این دعا پرواز کند، فقط روخوانی می کند. نمی تواند با آن در ضیافت بیاید. «...هَذَا شَهرٌ عَظَّمتَهُ ...= این ماهی است که تو تعظیمش کردی». چه کسانی وقتی که وارد ماه مبارک می شوند احساس می کنند که وارد یک فضای عظیمی شده اند؟ فرض کنید یک انسان معمولی را ببرید به کاخ یک رئیس جمهور بزرگ، پادشاه بزرگ. وقتی وارد آنجا می شود، حس می کند که از خانه ی محقر خودش وارد یک فضا و دربار با عظمت شده است که آنجا یک فرمانده، ریاست جمهوری یا یک پادشاه عظیم است. آیا ما درکی از این عظمت و بزرگی داریم یا نه؟ «... وَ کَرَّمتَهُ...= و کرامت دادی این ماه را». انسان در این ماه، مورد اکرام ویژه خداوند تبارک و تعالی است. و قرآن بارها این نکته را بیان کرده: « وَ لَقَدْ كَرَّمْنا بَنی آدَمَ = به راستى ما فرزندان آدم را به موهبت عقل و خرد گرامى داشتیم. (اسراء/70)» ما بنی آدم را مورد اکرام خود قرار دادیم و بین بنی آدم، مؤمنین را بیشتر اکرام کردیم. «لَقَد مَنَّ اللَّهُ عَلَى المُؤمِنینَ إِذ بَعَثَ فیهِم رَسولًا مِن أَنفُسِهِم= خداوند بر مؤمنان منت نهاد [= نعمت بزرگی بخشید] هنگامی که در میان آنها، پیامبری از خودشان برانگیخت؛ (آل عمران/164)».  این بزرگترین نعمت الهی است که خداوند ما را رها نکرده، برای ما یک سفیر، نماینده، مظهر خودش و عظیم ترین مخلوق خودش را فرستاده که ما را به نزد خدا ببرد. «... هَذَا شَهْرٌ عَظَّمْتَهُ وَ کَرَّمْتَهُ وَ شَرَّفْتَهُ وَ فَضَّلْتَهُ عَلَى الشُّهُورِ = رمضان، ماهی است که بزرگیش بخشیدیم، گرامی اش میداریم، شرافت و برتری اش بر همه ماهها دادیم...» کسی که تعظیم، تکریم، تشریف و تفضیل را متوجه نشود، عظمت شبهای قدر را درک نمی کند، زیرا قوه ی ادارک او هنوز فعال نشده است. چرا این همه فضیلت و تشریف و تکریم؟ چرا اینقدر این ماه عزیز و محترم است؟ برای اینکه رب عظیم به میدان آمده و قرار است یک «مهمان عظیم» به نام انسان را تربیت کند. این ماه عظمت، شرافت، کرامت، و فضیلتش را از انسان می گیرد. به حرمت انسان خدا این ماه را تعظیم، تکریم، تشریف و تفضیل کرده است. پس «من» کی هستم؟ من کی هستم که خدا به خاطر من این همه تشریفات راه انداخته است؟ چه زمانی ما به عظمت این ماه پی می بریم؟ زمانی که بفهمیم که خودمان چقدر قیمت داریم. خدا به عشق ما، به خاطر ما این مهمانی را راه انداخته است. مگر غیر از این است که یک صاحب خانه به عشق مهمانش مهمانی راه می اندازد. مهمان برایش خیلی عزیز است که این همه سرمایه گذاری می کند، میزان سرمایه گذاری یک صاحب خانه در مهمانی بستگی به میزان عظمت مهمان دارد. اینقدر این ماه عظمت دارد که خدا فرمود فقط خودت بیا داخل، بخشهای دیگر مرکبت، بخش زنانگی و مردانگی ات و بخشهای جنسی ات را نیار. فقط خودت بیا. ما هنوز بخش انسانی مان را نشناخته ایم. هنوز عاشق این بخش از وجودمان نشده ایم. هنوز موفق نشده ایم تفکیک کنیم که با کدام بخش وارد مهمانی شویم؟ اینجا است که ضیافتها خراب می شود. یا اصلا وارد ضیافت نمی شویم.

روایت شده که در این شب، دعاى همگان اجابت مى‏ شود و دعاى هیچ كس بى ‏پاسخ نمى‏ ماند، مگر دعاى این افراد: الف) عاق والدین دعای کسی كه پدر و مادر بر او خشم گرفته باشند و او را عاق كرده باشند، اجابت نمی شود. پس هرکس که پدر و مادرش از او راضى نیست، باید رضایتشان را جلب كند. نه تنها باید آنها را راضى كنیم، بلکه باید برایشان دعا كنیم. والدین هم بچه ‏هایشان را دعا كنند. هم راضیشان كنیم، هم بخواهیم كه برایمان در این شب دعا كنند. دعا در این شب، خیلى فرق دارد با دعا در اوقات دیگر. حدیث داریم انسان ممكن است در طول زندگی پدر و مادرش عاق والدین نشود، اما بعد از مرگ آنها عاق والدین شود. ممكن است کسی توى دنیا خیلى به والدینش رسیدگى كند، اما بعد از مرگ، آنها را فراموش كند نه خیرات كند برایشان؛ نه نماز بخواند؛ نه استغفار كند؛ نه سر قبرشان برود؛ نه دعا كند. آنجا هم اینها قدرت عاق كردن انسان را دارند. پدر و مادر خیلى قدرتشان زیاد است، پس اگر مى‏ بینیم كوتاهى كردیم ، در این شب فكر اموات باشیم و براى آنها دعا كنیم و صدقه بدهیم و خیرات بكنیم. ب) قاطع رحم آن كه از خویشان خود بریده و قطع رحم كرده و قهر کرده باشد. در روایت داریم فامیلتان حتی كافر هم باشد حق قهر كردن و قطع رحم ندارید. اگر با کسی قهر هستید، آشتی کنید؛ حتی به اندازه تلفن‌ زدن. ارتباط خراب نشود، ارتباط اگر قطع بشود، بسیار خطرناک است. ج) کسی که کینه مؤمنی را در دل دارد آنكه دشمنی و كینه مومنى را در دل داشته باشد، دعایش قبول نمی شود. دلها باید پاك باشد. امشب هر كه گردنت حق داری بگو حلالش كردم؛ از كسى كینه به دل نداشته باشید؛ چون امشب بزرگ‏ترین لطفى كه خدا در حق ما مى ‏كند این است كه گناهان و جسارت و سیئات ما را ببخشد. قرآن هم مى ‏فرماید:«وَلْیَعْفُوا وَ لْیَصْفَحُوا أَلَا تُحِبُّونَ أَنْ یَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِیمٌ= ببخشید و بگذرید. آیا نمی خواهید كه خدا شما را ببخشد؟ (نور۲۲) »  هركسى دوست دارد که خدا او را ببخشد، باید بداند که خدا هم می خواهد تا او هم اهل بخشش باشد. از دخترت، از پسرت، از برادرت، از خواهرت، از فامیلت، از همسایه ‏ات، از مسجدى، از منبرى، از بسیجى، از هر كسى که كینه ‏اى در دل دارى، پاكش كن و بریز دور. چون اینها حجاب و مانع مى ‏شود كه قلبت فضیلت این هزار ماه را جذب كند. چون آن قلبى كه درونش كینه است، آفت دارد و آلوده است، نمى ‏تواند فیض شب قدر را جذب كند. مگر نمى‏ خواهیم كه خدا ما را ببخشد؟ چطور بخشیدن را براى خدا را خوب مى ‏دانیم، اما این که ما هم دیگران را عفو کنیم، این را خوب نمى‏ دانیم؟ ما كه خودمان یقین داریم چقدر ظلم كردیم، چقدر جنایت كردیم، چقدر جرم كردیم، چقدر آلودگى ذخیره كردیم. چطور انتظار داریم خدا ببخشد؟ اما خودمان نمى ‏خواهیم اهل عفو و گذشت باشیم؟ د) کسی که دائم خمر است در بیان اهل بیت علیهم السلام کسی که هر وقت شراب به دست بیاورد آن را بنوشد به او مدمن الخمر گویند (کافی ج ۴ ص ۵۴۲) یعنی منظور این نیست که حتماً باید هر روز خمر بنوشد بلکه با خود می‌گوید هر زمان فرصتی به دست آمد شرب خمر می‌کنم (کافی ج ۶ ص ۴۰۵). در جلد ششم کتاب شریف کافی یک باب مجزا برای گناه شخص دائم الخمر اختصاص داده شده است و هشت روایت نقل می‌کنند که در تمام آنها مدمن الخمر را مساوی بت پرست قرار داده‌اند. رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمودند: بهشت بر شخص دائم الخمر حرام است. امام صادق علیه السلام فرمودند: شخص دائم الخمر از ارتکاب قتل یا زنا هیچ باکی ندارد و ممکن است با محارم خود این عمل خلاف عفت را انجام دهد در حالی که متوجه نیست.

بیشتر اوقات پدر و مادر به دلیل این که بچه ها نادان هستند و اهمیت بعضی چیزها را نمی‌فهمند، برای بچه‌ها تصمیم‌هایی می‌گیرند. مثلاً بچه هیچ‌وقت نمی‌فهمد که مدرسه  به چه دردش می‌خورد. ولی پدر و مادر می‌دانند که این چقدر مهم است. برای همین، فرزندشان را ملزم می کنند و میگویند از اولِ مهر تو دیگر مثلِ این هفت سالِ گذشته نمی‌توانی رفتار کنی. بخواهی یا نخواهی، باید صبح بلند شوی به مدرسه بروی. اما بعداً که بچه بزرگ شد، خیرش را می‌فهمد. گاهی ما نادانی می‌کنیم. اهل بیت علیهم‌السلام مثل پدر و مادر برای ما هستند. خداوند و اهل بیت علیهم‌السلام هم در شب‌های قدر به نادانیِ ما رحم می‌کنند. خیلی وقت‌ها قشنگ‌ترین تقدیرات را در این شب‌ها به ما می‌دهند. یعنی مادرِ ما فاطمه زهرا سلام الله علیها لطف می‌کند در کیسه‌ی ما چیزهای قیمتیِ زیادی می‌ریزد. امام زمان علیه‌السلام خودش که صاحب قدر است چیزهای ارزشمندی را در این شب‌ها به ما می‌دهد و برای ما مقامات و معارف فوق‌العاده‌ای را رقم می‌زنند. اما ما چون معرفت نداریم، همین که عید فطر می‌شود، همه‌اش را خالی می‌کنیم و دور می‌ریزیم و همه چیز را ضایع می‌کنیم. یعنی هرسال آن‌ها کیسه‌ی ما را از چیزهایی که شادی‌ها و آرامش‌های دنیایی و آخرتی برایمان می‌آورند، پر می‌کنند و ما چون نمی‌دانیم و معرفت نداریم، خرابش می‌کنیم. گفتیم معرفت غیر از علم است، علم یعنی همین چیزی که الآن من دارم به شما می‌گویم و شما یاد می‌گیرید، اما باید به کارتان بیاید. وقتی که تبدیل به دارائی نشود و در عمل به دردتان نخورد، صرفاً علم است و  به درد نمی‌خورد. وقتی به درد خورد، از حالت علم در می‌آید و به آن معرفت می‌گویند. معرفت آن علمی است که در نهاد تو باور می‌شود و در عمل به دردت می‌خورد. همه‌ی ما می‌دانیم، محال است مرده کاری با ما داشته باشد، این یک قاعده‌ی علمی است و ما می‌دانیم، اما معرفت به آن نداریم. برای همین می‌ترسیم به مرده دست بزنیم. می‌ترسیم به قبرستان برویم. می‌ترسیم یک مرده را بشوییم. علم است ولی فایده‌ای ندارد. علم وقتی به معرفت تبدیل می شود که در عمل به ما کمک ‌کند. ما شب‌های قدر خیلی چیزها از رأفت و رحمت خداوند و عوامل سعادت نصیبمان می‌شود، اما نبودِ معرفت، آن را ضایع می‌کند و از بین می‌برد. با این که می‌فهمیم و می‌دانیم، اما برخلافش عمل می‌کنیم. آن چیزی که کمک می‌کند تا ما بفهمیم و إن‌شاء الله به آن عمل کنیم، در درجه‌ی اول، باور قیمت‌هاست. باور قَدَر و باورِ تقدیرهاست. حدیثی که از امام باقر علیه‌السلام خواندیم که فرمود:«لا معرفة کمعرفتک بنفسک= هیچ معرفتی بالاتر از این نیست که تو بفهمی قیمتت چیست و چقدر است». وقتی نفهمی قیمتت چقدر است و باورش نکنی، حتی اگر به تو هم بگویند، صدها کلاس انسان‌شناسی هم  بروی، درس بخوانی، مطالعه کنی، حتی درس هم بدهی، ولی وقتی باور نمی‌کنی که قیمتت چقدر است، دچارِ خودفروشی می‌شوی. برای همین است که ۵۰ یا ۱۰۰ تا از این شب‌های قدر هم که می‌آید و می‌رود می‌بینید که شخص هیچ ‌نوع قدرت و نورانیت و رشد و آرامش و شادی‌ای پیدا نمی‌کند. هرسال به حجم غم‌ها، اضطراب‌ها، ناراحتی‌ها، تنش‌ها و ظلمت‌هایش اضافه می‌شود. قیمت گوهر وجودت را بشناس و آن را ارزان نفروش روایتی از امیرالمؤمنین علیه‌السلام بخوانم که این روایت فوق العاده است، یعنی اگر همین روایت را ما خوب بفهمیم، شب قدرِ فوق‌العاده‌ خوبی خواهیم داشت. حضرت می فرماید:« أفضَلُ الحِكمَةِ مَعرِفَةُ الإنسانِ نَفسَهُ و وُقوفُهُ عِندَ قَدرِهِ = بالاترین حکمت این است که انسان قدر خودش را بداند و قدر خودش را نگه دارد». «وقوف» یعنی ایستادن، مقاومت کردن، پاکارِ قیمت بودن. مثلاً کسی گوهر گران‌قیمتی دارد. خودش هم به گران قیمت بودن گوهرش آگاهی دارد. اما یک‌جا می‌خواهند سرش کلاه بگذارند و مدام بر سر مالش می زنند و می خواهند با قیمت ارزان از او بخرند. ولی او می‌گوید من که می‌دانم این چقدر می‌ارزد و نمی‌فروشد. مقاومت می‌کند تا یک گوهرشناس پیدا شود و به قیمت بفروشد. خیلی‌ها قیمت خودشان را هم می‌فهمند، اما زود خودشان را می‌فروشند. یعنی راحت خودفروشی می‌کنند. با این‌که می‌دانند باید در چه افقی قدم بگذارند، در چه سطحی نفس بکشند، چه سبکِ زندگی‌ای داشته باشند، اما یک سبکِ زندگیِ به درد نخوری را انتخاب می‌کنند و در همان سطح زندگی می‌کنند. نه! بشناس و پاکارش بمان. روی قیمت خودت استقامت کن. کمتر نفروش، پایین‌تر نیا. بالاترین حکمت این است که انسان قیمت خودش دستش باشد و از آن پایین‌تر دیگر عقب‌نشینی نکند و مصداق «وُقوفُهُ عِندَ قَدرِهِ= پایدار ماندن بر سر قیمتش» بشود. یکی از اعمال حج، وقوف «عِندَ الْمَشْعَرِ الْحَرَ‌امِ» است. باید شب را آنجا در منا بمانی. می‌گوید از ظهر روز نهم تا شب، تا صبح، تا سحر، برو بمان. در عرفات باید وقوف کنی، باید بمانی. حضرت می‌گوید، کنار قیمتت وقوف کن. کنار قیمتت باش و نگذار قیمت از دستت برود. در این عرضه‌های قیمت، یکدفعه خودت را ندهی و یک چیز پستی را بگیری. دنیا دائماً قیمت‌های پست را به ما پیشنهاد می‌کند. سبک‌های زندگیِ ذلیلانه، جمادی، گیاهی و حیوانی به ما می‌دهد. فقط آدم‌های اهل معرفت هستند که قیمت دستشان هست و خودشان را به کمتر از قیمتشان نمی‌فروشند و حاضر نیستند به کمتر از قیمتشان با چیزی رابطه برقرار کنند. یعنی می‌خواهد برود ازدواج کند، حواسش به قیمتش هست که من ازدواج بدی نکنم تا باعث اُفت شخصیتی ام شود. یعنی ازدواجی نکنم که از آسمان، خانواده‌ی آسمانی‌ام، مادرم فاطمه زهرا سلام‌الله‌علیها، پدرم امیرالمؤمنین علیه‌السلام، از چادر امام زمان علیه‌السلام من را بیرون کنند. بچه‌‌داری، شغل، تجارت، کارِ اجتماعی، کارِ هنری، کارِ سیاسی، کارِ علمی، کارِ ‌فرهنگی، هر چیزی که تو را از چادرِ امام زمان علیه‌السلام بیرون بیاندازد، دچار فحشا و خودفروشی شده‌ای. چشمک زدن‌های بیرونی و نشناختنِ قیمت و هر چیزی که تو را از دامن انسانیت و دامنِ خدا دور کند، تو فریب خورده‌ای، باخته‌ای. فرمودند: سه شب بیدار بمان و مواظب باش خوابت نبرد. حواست باشد که می‌خواهند به تو قیمت بدهند. موقعِ قیمت‌گذاری است. می‌خواهند تقدیرات را تعیین کنند. می‌خواهند یک چیزی در این سه شب گیرِ تو بیاید. این تو هستی که می‌توانی بگویی چه چیزی برایت بنویسند. اگر شما الآن به امام زمان علیه‌السلام بگویی یا امام زمان علیه‌السلام من همه این‌ چیزهای خوب را می‌خواهم، حضرت هم می‌نویسد و به تو می‌دهد. کریمند و می‌دهند. تو پس نزن و بعد از ماه رمضان همه را دور نریز. محال است که شما به امام زمان علیه‌السلام بگویید: «ای امام زمان علیه‌السلام من می‌خواهم در دنیا و آخرت با تو باشم. من مقام محمود می‌خواهم. من مقامِ تو را می‌خواهم. می‌خواهم کمتر از تو نباشم» و امام زمان علیه‌السلام بگوید: من نمی‌دهم، محال است. وقتی می گویی: من می‌خواهم در چادر تو باشم، امام زمان حتماً به تو می‌دهد، می‌گوید بیا در چادر ما. ۵۰ سال هم گناه کرده باشی، امام زمان علیه‌السلام ع تو را راه می‌دهد. عاشورا و قَدَرهایی که در آن رقم خورد عاشورا نمونه‌ی دنیاست. شما یک حُر دارید. یک مسیحی دارید که تازه مسلمان شده. آدم‌هایی مثل زهیر دارید. زهیر عثمانی بود و از اهل بیت علیهم‌السلام فرار می کرد. امام حسین علیه‌السلام یک چادر می‌گذارد، می‌گوید، هر کس زیر این چادر آمد تمام است. امروز هم همین‌طور است. الآن هم امام زمان دارد «هَل مِن ناصِرٍ یَنصُرُنی» می‌گوید، هر روز هم ما را به چادرش فرا می خواند. محال است که حتی به یک نفر که 60 سال گناه کرده و حالا می خواهد به چادر حضرت بیاید، به او بگویند داخل نیا. جلویش را نمی گیرند. بعد از 60 سال معصیت، امام زمان علیه‌السلام به تو می‌گوید: در این شب‌ها این مقام ها را می‌خواهی برایت بنویسیم. بیا در چادرِ ما، با ما باش. در دنیا و آخرت هم‌درجه‌ی ما باش. آیا واقعاً ما می‌رویم؟ اکثرِ ما نمی‌رویم. یعنی وقتی فضا هم برایمان فراهم می‌شود، تنبلی‌ها، بی‌حوصلگی‌ها، دنیازدگی ها و کمالات درجه پایین نمی گذارد. همانطور که فرمود: کلید همه‌ی بدبختی‌های آدم در دنیا و آخرت دو چیز است: تنبلی و بی‌حوصلگی. قیمت‌های پایینی گولمان می‌زند و نمی‌گذارد در چادر امام زمان علیه‌السلام بمانیم. پست، ریاست، مقام، شغل، درآمد، دنیا، موقعیت اجتماعی، تحصیلات، دنیا، پایین‌تر از آن، کمالات حیوانی، کمالات گیاهی، حتی کمالات جمادی، نمی‌گذارد که ما در چادر بمانیم. شما نگاه کنید: مردم پیغمبرصلی‌الله علیه و‌آله را دیده‌اند، امیرالمؤمنین علیه‌السلام را داده‌اند، حضرت مجتبی علیه‌السلام را دیده‌اند، سیدالشهداء را هم دیده‌اند، چند هزار نفر با امام حسین علیه‌السلام هستند تا به عاشورا برسند. حدود 40 نفر برای امام ماندند. فکر نکنید شبِ عاشورا 70 نفر بودند یا 72 نفر بودند، نه. 20- 30 نفر تا غروبِ عاشورا از لشکر عمر سعد به چادر امام حسین علیه‌السلام آمدند و امام حسین همه را پذیرفت، به یک نفر نگفت نیا. تا غروب با حضرت جنگیده، غروب می‌گوید بیایم؟ می‌گوید بیا. خیلی عجیب است! بیا، بفرما داخل. اما از طرف دیگر، باور می‌کنید که غروب عصر عاشورا، یک نفر از لشکر امام حسین علیه‌السلام فرار کرد؟! فکر کنید، اگر این شخص تا چند دقیقه‌ی دیگر مقاومت می‌کرد، الآن با امام حسین علیه‌السلام بود. غفلت‌هایمان، شهوت‌هایمان، دنیاگرایی‌هایمان نمی‌گذارد در چادر امام زمان علیه‌السلام برویم. مدام برای خودمان کلاس می‌گذاریم. من شأنم این نیست. با هزار شرط هم می‌خواهیم برای امام زمان علیه‌السلام کار کنیم. امام هم در مظهرِ ناز است. چند هزار نفر آمدند برای امام حسین علیه‌السلام ناز کردند و گفتند: اجازه هست ما برویم؟ فرمود: بفرمائید بروید. به یک نفر نگفت نرو؟ اگر می‌خواهی بروی برو. امام زمان علیه‌السلام آدمی را که بخواهد این‌طوری برای خودش کلاس بگذارد و ناز کند، نمی‌خواهد. برای امام زمان علیه‌السلام و برای رفتن به چادر حضرت، باید خون دل بخوری. سختی دارد، جدا شدن از خیلی از شهوت‌ها و کلاس‌ها و پرستیژها و دنیاطلبی ها دارد. ما خیلی وقت‌ها می‌خواهیم هم دنیا و کلاس و پرستیژش را حفظ کنیم، هم مقام اهل بیت علیهم‌السلام را داشته باشیم، اینها با هم جور در نمی‌آید. این تقدیری نیست که به دردِ تو بخورد، تو بگویی من می‌خواهم هم دنیایم را داشته باشم، هم ابدیتم را داشته باشم. قیمت ما کمتر از بودن در چادر امام زمان علیه السلام نیست «أفضَلُ الحِكمَةِ مَعرِفَةُ الإنسانِ نَفسَهُ و وُقوفُهُ عِندَ قَدرِهِ=بالاترین حکمت این است که به نفس خودش معرفت داشته باشی و پای آن بایستی». بالاترین فهم و شعور مال چه کسی است؟ به چه کسی حکیم می گویند؟ کسی که قیمتش در دستش باشد. سفت هم پاکار قیمتِ خودش بایستد. قیمتِ ما کمتر از بودن در چادرِ امام زمان علیه‌السلام در دنیا و در چادرِ حضرت در آخرت نیست. «اَنْ یَجْعَلَنی مَعَکُمْ فِی الدُّنْیا وَالاْخِرَةِ= این که خدا مرا در دنیا و آخرت با شما قرار دهد»، «أَنْ یُبَلِّغَنیِ الْمَقامَ الْمَحْمُود لَکُمْ عِنْدَاللّهِ= خدا مرا به مقام محمودی که شما نزد خدا دارید برساند». یعنی آن مقامی که شما پیشِ خدا دارید، همان را هم من می‌خواهم. آن چند هزار نفری که با امام حسین علیه‌السلام آمدند و بعد رها کردند، مدام به همه قیمت‌های بی‌خودی دادند و گولشان زدند و رفتند خودشان را فروختند، پاکارِ حضرت نایستادند، در چادرِ حضرت نماندند و فرار کردند. در این جمع چند هزار نفری امشب یک نفر هم نیست که امام زمان علیه السلام نخواهد او را به چادرش دعوت کند. یک نفر هم نیست که لیاقت چادر حضرت را نداشته باشد. در این جمع، کسی نیست که اگر 100 سال هم گناه داشته باشد، آمرزیده نشود. همه جبران می‌شود، همه‌ی ما را دعوت کرده‌اند. هیچ‌کس نیست بگوید، چون من لیاقت ندارم، خیلی گناه کرده‌ام، حضرت من را نمی‌پذیرد. اصلاً این طوری نیست. در این شب‌ها خداوند با آغوش باز منتظر توبه ماست. «إِنَّ اللّهَ یُحِبُّ التَّوَّابِینَ = خدا توبه‌کنندگان را دوست دارد». خداوند از توبه کننده بدش نمی‌آید. گذشته‌اش را هم به رخش نمی‌کشد. فرمود: «لَو عُلِمَ المُدبِرونَ عَنّی کَیفَ اشتِیاقِی بِهِم وَ انتِظارِی إلی تُوبَتِهِم لَماتُوا شُوقا=  اگر آن‌هایی که با من قهر کرده‌اند، می‌دانستند من چگونه مشتاق برگشتنشان هستم، از شوقِ من می‌مردند. دَر بروی کسی بسته نیست، ما باید جلو برویم. خدا اتمام حجت کرده است. اگر 50 سال حرفه‌ای‌ترین گناهکار هم باشی، می‌گوید می‌توانی برگردی بیایی. هم برگرد بیا، و هم گذشته‌ات را جبران می‌کنم. به رخت هم نمی‌کشم، آبرویت را هم نمی‌برم، به مقامِ اهل بیت علیهم‌السلام دعوتت می‌کنم. شما فکر می‌کنید عاشورا فقط مالِ مردمِ آن زمان بوده؟ نه. الآن هم عاشوراست. «کل یوم عاشورا و کل ارض کربلا= هر روز عاشورا و هر زمینی کربلاست ». الآن هم ما را به این مقام دعوت می‌کنند. ما باید قدر و قیمتِ خودمان را بفهمیم و پای این قیمت وقوف داشته باشیم، استقامت داشته باشیم.