از سلسله مباحث استاد محمد شجاعی با توجه به بررسی حمله های چهارگانه شیطان به این نتیجه رسیدیم که شیطان وجود پربرکتی داشته و بدون او در باشگاه دنیا به جایی نمی رسیم و زمین، بدون تضاد فلسفه خلقتش را از دست می دهد. دنیا از اسماء الهی بوده و پر خیر و برکت این مخلوقات الهی است. اهل بهشت حاضرند که تمام آنچه که دارند بدهند تا به زمین بازگردند، زیرا با توجه به زندگی دنیایی است که انسان می تواند عالی ترین درجات معنوی را طی کرده و تخلق به اخلاق الهی پیدا کند. البته اهل جهنم هم حسرت دنیا را می خورند. اما نوع حسرت بهشتیان متفاوت است. آنها در آنجا می فهمند که بلاهایی که نصیب شان شده، سختی ها و دعاهای برآورده نشده و ... چه قدر در ابعاد مختلف به نفع ایشان بوده است. در روایت آمده شخص بهشتی وقتی مقامات ناشی از دعاهای برآورده نشده اش را می بیند آرزو می کند که ای کاش خداوند هیچ خواسته ای را در دنیا به او نمی داد. درجاتی در بهشت وجود دارند که فقط با بیماری، سختی، محرومیت و مصیبت می توان به آنها رسید. «ربّنا! اخواننا کنّا معهم فی الدنیا فبم فضّلتهم علینا» پروردگارا! ما با برادرانمان بودیم چرا آنها را بر ما فضیلت دادی؟ خداوند می فرمایند: شما برخوردار بودید و آنها در محرومیت بودند. تضادها و مشکلات دنیا باشگاه خلیفه الله شدن است. ذوق زدگی از نعمتهای دنیا خیلی بچه گانه است. بعضی ها با نعمتی از نعمتهای دنیا تا عرش می روند و با از دست آن تا قعر جهنم پیش می روند. ذوق زدگی از نعمت، و غصه خوردن از محرومیت هر دو بی فکری و بچه گانه است. اگر خدا نعمتی به انسان بدهد که نتواند از آن بهره برداری کند خیلی به ضررش تمام می شود. خداوند نعمت پیامبر را به انسانها ارزانی داشت ولی از او بهره نبردند و خسران کردند. قران هم همینطور، «... یهدی به کثیراً و ما یُضِلُّ به إلا الفاسقین» چه بسا کسانی که قرآن یعنی نامه خداوند به بندگانش را در منزل داشته و نه می خوانند و نه از آن بهره ای می برند، در حالی که چه وقتهایی را برای کارهای بیهوده صرف می نمایند. چقدر بزرگان تلاش کرده اند و چه شهدایی در این راه تقدیم شده تا امروز قرآن به دست ما رسیده است. در این صورت است که قرآن ما را لعنت می کند. چه بسا کسانی که با همین نعمت قرآن، یا همسر خوب و سایر نعمتها جهنمی می شوند که در واقع مورد حمله راست شیطان واقع شده اند. گاهی شیطان توانایی ها و موفقیت های شخص را عامل انحراف او قرار می دهد. کسی را که روی صراط است شیطان نمی تواند مورد حمله چپ (گناه کردن) قرار دهد فلذا از کمالات وی استفاده کرده و از سمت راست حمله می کند. بعضی ها را هوش، برخی را زیبایی و بعضی دیگر را تحصیلات و ... بیچاره می کند. متأسفانه بعضی ها را طلبگی و لباس روحانیت بیچاره شان می کند. در مسائل مالی خداوند می فرماید: کسانی که پول ذخیره می کنند خداوند آنها را به پیشانی و پهلویشان می چسباند. پول باید در جامعه به صورت قرض و انفاق در گردش باشد و الا ایجاد عفونت می کند. باید به وضع ایتام رسیدگی کرد. ایتام صرفاً کسانی نیستند که به لحاظ مالی فقیرند بلکه اینهمه یتیمهایی در دنیا هستند که از خانواده آسمانی شان دور افتاد اند باید هزینه کرد و دست ایشان را به دست خانواده شان رساند. هر کمالی ولو مثبت باشد اگر انسان را از انس با الله بازدارد خطرناک است. یکی از اساتید می فرمودند: اگر حتی قرآن خواندن حواستان را از خدا پرت می کند، نخوانید. هر کاری که انجام می دهیم باید منجر به پرواز شود و انس ما با غیب و آسمان را افزایش دهد. حضرت می فرمایند: کسی که هر روز انسش با آسمان بیشتر نمی شود بهتر است بمیرد. فرموند: کسی که دو روزش یکی است ضرر کرده و کسی که دیروزش بهتر از امروز است ملعون است. امام رضا «علیه السلام» می فرمایند: پستی یعنی که شخص دلخوشی ای داشته باشد که او را از الله غافل کند. عوامل غفلت ممکن است حسی، خیالی، وهمی و عقلی و حتی فوق عقلی باشد. گاهی کارهای خیر است که انسان را دچار غفلت از حقتعالی می کنند. از رفاقت فقط عشقش به درد می خورد اگر طمع به آن راه یابد ضایع شده است. میرزا می گفت: به خدا هم طمع نداشته باشیم یعنی عاشقانه دوستش داشته باشیم. در جوشن کبیر اسمائی از قبیل: «انیس»، «مونس»، «محبوب»، «طبیب»، «رفیق» و «شفیق» و ... آمده است. در حمله سمت راست، کمالاتمان ما را بدبخت می کنند و شخص به گناه نکردن مغرور می شود. مشکل شیطان فحشای باطنی بود نه ظاهری، تکبر، حسادت و غرور، که اینها ناشی از مغرور شدن به عباداتش بود. به لحاظ عبادت به جایی رسیده بود که در زمره فرشتگان آورده شده: «... و اذ قلنا للملائکه...» در زیارت بعد از غسل زیارت، و ذکر استغفار و لا اله الا الله تا رسیدن به حرم و خواندن اذن دخول، بهترین زیارت، جامعه کبیره است و بعد از آن مقام دوم؛ «اللهمّ ان کانت ذنوبی قد اخلقت وجهی...» خدایا اگر گناهان من، رویم را زشت گردانیده تو روی زیبایت را از من برمگردان. پس از همه اینها «عالیه المضامین» را بخوانیم. (دعای بسیار مهمی است که پس از هر زیارتی اکیداً توصیه می گردد.) در انتهای دعای شریفه آمده: «اللهم ارزقنی عقلاً کاملاً و لُبّاً راجحاً...» (لُبّ) بالاتر از عقل است عقل ممکن است کاملاً ایمن نبوده و گرفتاری هایی هم داشته باشد. لُب خیلی از عقل قدرتمندتر است. فلذا قرآن هم درباره افراد خاص و بسیار قوی لقب «اولوالالباب» می دهد. «... و عزّاً باقیاً...» عزت پایدار مهم است. افرادی که خیلی محبوب می شوند این محبوبیت برای آنها خیلی خطرناک است. کسی که خیلی عزیز می شود باید تواضع بیشتری داشته باشد چون خیلی در معرض عُجب و سقوط است. اگر فرزندان استعداد ویژه دارند و در مراکز مخصوص به نخبگان و تیزهوشان تحصیل می کنند باید والدین در تربیت ویژه ایشان دقت کنند تا دچار عُجب و تکبر نگردند. دو دانشمند جوان هسته ای که زن و شوهر هم بودند علیرغم خدمت بزرگی که کرده بودند مورد بی مهری قرار گرفته و حتی حقوق دریافت نمی کردند ولی اصلاً ناراحت نشده و زحماتشان را وظیفه می دانستند. کسانی که خودشیفته می شوند نمی توانند نقش خود را به درستی ایفا کنند حتی در میان خانواده و به عنوان پدر یا مادر. مرحوم میرداماد که استاد صدرالمتألهین بودند، قائل به این بودند که کسی حکیم می باشد که خلع بدن برای او عادت شده باشد. (خلع بدن: قدرت طیّ الارض و تولید بدنهای متعدد) شاه عباس شنیده بود ایشان با مردم عادی حتی اراذل و اوباش معاشرت دارد به کنایه می گوید: شنیده ام بعضی بزرگان با اراذل و اوباش می گردند و او در پاسخ می گوید: من در میان ایشان هستم ولی بزرگی نمی بینیم! «... و قلباً زکیّاً...» (ادامه دعالی عالیه المضامین) قلب پاک، «... ادباً بارئاً...» ادب بالا. ادب یعنی نحوه رفتار با هر کس را دانستن. در ادامه می فرمایند: «واجعل ذالک کلّهُ لی و لا تجعلهُ علیّ» و همه اینها را به نفع من قرار بده نه به ضررم. در واقع حضرت، ظرفیت هر کدام از این تقاضاها را نیز از خدا طلب نموده اند. ممکن است انسان از ادب برخوردار باشد ولی به آن مغرور گردد. کسانی که در لشکر امیرالمومنین «علیه السلام» بودند از حضرت به خاطر خدماتشان چیزی طلب می کردند. کسی مانند مالک به درد حضرت می خورد که اگر امر می کردند بجنگ، می جنگید و اگر دستور عقب نشینی می دادند اطاعت می کرد. هوش، زیبایی، ثروت، تحصیلات، مقام، شهرت و عزت و ... اگر کنترل نشوند مانند قند، نمک و چربی اضافه است چنانچه کنترل شده آنها مفید و افزایشش درد سر است، موارد مذکور حتی اگر معنویت باشد در صورتی که کنترل نشوند خطرناک می باشد. به همین دلیل پیامبر «صلی الله علیه و آله» فرموند: اگر گناه نکنید من از بدتر از گناه درباره شما می ترسم. علامت شخص خودشیفته، ندیدن گناهان و اشتباهات گذشته اش است و انکسار و شکستگی ندارد. در کوی ما شکسته دلی می خرند و بس                       بازار خودفروشان زان سوی دیگر است استاد کاراته  ما می گفتند: از شاگردانم راضی نیستم اگر در خارج از باشگاه با کسی درگیر شوند. باید تواضع داشته باشند. بعضی شهداء پستهای بالایی داشتند ولی تا بعد از شهادتشان پدر و مادر، و همسرشان هم نمی دانستند که چه کاره هستند. کسی که خودشیفته است نمی تواند با خدا و خانواده آسمانی اش انس بگیرد، زیرا آنها چنین شخصی را نمی پذیرند. اهل بیت «علیهم السلام» کسی را می پذیرند که مانند خودشان مهربان، بی توقع و دستگیر دیگران باشد. از مصادیق تواضع این است که مثلاً اگر اتومبیل خریدید و خواهرتان وسیله ندارد اورا هم همراه خود به سفر و زیارت و ... ببرید. در حمله از عقب موارد گناهان و کدورتهای گذشته را توضیح دادیم. درباره شکستهای گذشته هم باید گفت: گاهی همین شکستها به نفع انسان است و باید عُرضه داشته باشیم که از آنها به نفع آینده استفاده کنیم. طلاق منطقی که اتفاق افتاده نباید چنان انسان را به هم بریزد که نتواند آینده اش را بسازد. البته باید توجه داشته باشیم که فقط 5% از طلاقها بجا هستند و 95% آنها ناشی از توهم می باشند. پیامبر «صلی الله علیه و آله» هم همسرشان را طلاق دادند گاهی ضرورت اقتضاء می کند. شیطان این امر را چنان برای شخص بزرگ می کند که او به شدت تضعیف می شود. گاهی دختر یا پسری دوران نامزدی، یا عقدی در گذشته داشته اند که مناسب نبوده و بهم خورده است و اتفاقاً کمالات لازم برای زندگی هم دارند همین شکست در گذشته باعث می شود که دیگران از ازدواج با آنها امتناع کنند که عمل بسیار ناپسندی است زیرا آنها گذشته ننگ آوری نداشتند. گاهی پدری معتاد بوده ولی دختر شایسته ای دارد اگر به عنوان اینکه پدرش مشکل داشته او را نپذیرند قطعاً با مورد اینچنینی در خانواده اش مواجه می گردد. من کسی را می شناختم که پسرش را از ازدواج با دختری که اشکالش معتاد بودن پدرش بود، منصرف کرد ولی خودش در دام اعتیاد افتاد. شکستهای خودمان ودیگران نباید مانع از پیشرفتهای آینده و تصمیم گیری های درست گردد. هرگز گذشته کسی را به رخ او نکشید زیرا مبتلا خواهید شد. تا شاهد نقطه ضعفی در کسی شدیم یاد قاعده «هو انت» بیفتیم. هرطور که دوست داریم دیگران با ما رفتار کنند ما هم همانطور با دیگران رفتار کنیم. اگر دوست داریم دامادمان با دخترمان خوش رفتاری کند خودمان هم همانطور باشیم و همسرمان را نیازاریم و از طرفی پسرمان را هم همان گونه تربیت کنیم تا عروسمان هم در آسایش باشد. باید انصاف داشته باشیم و همیشه خودمان را جای طرف مقابل بگذاریم. ما برای امام زمانمان باید عاشقانه رفتار کنیم نه اینکه وقتی نوبت حضرت شد در حد کمک به یک فقیر پول بپردازیم. اگر قاعده «هُوَ انت» را رعایت کنیم از حمله های چهارگانه شیطان مصون خواهیم ماند. درباره خوردن مال یتیم قرآن می فرماید: خوردن آتش است. اگر این قاعده را رعایت نکنیم وقتی کلاهبرداری می کنیم خودمان را خیلی زرنگ می پنداریم غافل از اینکه باخته ایم و خیلی احمق و بیچاره ایم.   والسلام علیکم و رحمت الله و برکاته

از سلسله مباحث استاد محمد شجاعی درباره حمله از عقب شیطان باید گفت: گاهی شیطان انسان را وادار به پرداختن به گذشته و ناامیدی می نماید ولی گاهی هم او، خودش شیطان می شود و گذشته دیگران را به رُخشان می کشد. در این مورد پیامبر «صلی الله علیه و آله» می فرمایند: تعجب می کنم از کسی که خار را در چشم دیگران دیده ولی شاخته را در چشم خودش نمی بیند. این افراد نسبت به گناهان خودشان مداهنه می کنند و آن را کوچک پنداشته ولی اگر خیلی کوچکتر از آن را از دیگران ببینند آن را بسیار بزرگ می کنند. البته توجه به گناه از حیث توبه و جبران شایسته است ولی نه خودمان و نه دیگران را نباید مأیوس کنیم. پیامبر «صلی الله علیه و اله» می فرمایند: «قال الله تبارک و تعالی: یا بن آدم! ... لا تُقنّطِ النّاس مِن رحمته الله علیهم و أنت ترجوها لنفسک» خداوند تبارک و تعالی می فرمایند: ای فرزند آدم! ... مردم را از رحمت خداوند نا امید نکن در حالی که خودت به آن امیدواری. کسانی که اینگونه هستند به گناهان خودشان توجه نداشته و فحشای ظاهری را بالاتر از فحشاهای باطنی که خودش به آنها مبتلاست، می داند. حضرت علی بن موسی الرضا «علیه السلام» به سردار مأمون که عده کثیری از شیعیان را شهید کرده بود و دچار نا امیدی شده بود، فرمودند: گناه ناامیدی از گناه قتل بالاتر است. چه بسا فحشاهای باطنی که شدت شان از فحشاهای ظاهری بیشتر است مانند غیبت که هفتاد برابر زناست رحمت خداوند بی نهایت است. انسان باید برای دیگران هم مانند خودش نسبت به آن امیدوار باشد. فرموده اند: روز قیامت به حدی خداوند با رحمت برخورد می کند که شیطان هم طمع می کند. خداوند یک درصد رحمتش در دنیا تجلی کرده و نود و نه درصد آن را برای آخرت گذاشته است. حضرت در حدیث دیگر می فرمایند: «یعبثُ الله المقنِّطِینَ یومَ القیامه مُغلّبه وُجوهم یعنِی غلبه السَّوادِ علی البیاض فیُقالُ لهم هؤُلاءِ المقنِّطون مِن رحمه الله تعالی» خداوند نا امید کنندگان را روز قیامت رو سیاه محشور می کند و به مردم گفته می شود که اینها نا امید کنندگان مردم از رحمت الهی هستند. در دعای وضو از خدا می خواهیم که روز قیامت ما را رو سفید محشور کند. بسیار هم مؤثر است. گنهکار وحشت زده و آسیب دیده است و نیاز به مهربانی دارد تا بازگردد و آشتی کند. پیامبر «صلی الله علیه و آله» درباره گناه کسی که پشت سرش نماز می خواند ناامید نشد و فرمود: نمازش روزی او را نجات می دهد. بعضی ها از فرزندشان گله می کنند که مثلاً موهایش را درست کرده یا بلند می کند، در صورتی که پیامبر «صلی الله علیه و آله» موهایشان بلند بوده است، من به ایشان می گویم همین که نماز می خواند قدرش را بدانید. در چنین موارد عرض می کنم: اگر همین فرزند نماز می خواند به او امیدوار باشید و او را تقویت نمایید. البته بی نمازها را هم نباید نا امید کنیم چون قهری صورت گرفته که روزی شخص آشتی می کند. زوج هایی که با هم دچار مشکل می شوند باید به نکات مثبت یکدیگر توجه نمایند. «تعایُش» یعنی همزیستی، حضرت می فرمایند: دوسوم تعایش (میان زن و شوهر، خواهر و برادرهای دینی و ...) زیرکی است و یک سوم آن تغافل است. در روایت دیگری امیرالمؤمنین «علیه السلام» درباره بعضی مبلغین و علما اینگونه می فرمایند: «الفقیه کلّ الفقیه من لم یقنطُ الناس من رحمه الله...» فقیه کسی است که مردم را از رحمت خداوند ناامید نکند. پیامبر «صلی الله علیه و آله» به مبلغان سفارش می کردند: الفقیه كل الفقیه من لم یُقنّط الناس من رحمه الله، ولم یوئسهم من روح الله، ولم یؤمنهم من مكر الله. دانا كسى است كه نومید نگرداند مردمان را از رحمت و آمرزش خدا و مأیوس نگرداند ایشان را از راحت و آسایش از خدا و ایمن نگرداند ایشان را از عقوبت و عذاب خدا. اَمن از مکر الهی انسان را بی حیا کرده و ترغیب به گناه می کند و باعث می شود انسان از روی جهالت گناه کند و با تکیه کردن به خداوند هر گناهی را مرتکب شود. این مکر شیطان است. بعضی ها با والدین و حتی استاد بد می کنند ولی با تکیه به رحمت و کرامت ایشان که مثلاً نفرین و بدگویی و جبران نمی کنند. اما خداوند خودش پاسخ خباثت این افراد را می دهد. بنابراین انسان خیلی باید مراقب باشد که از مهربانی کسی سوء استفاده نکرده و یا به زیردستان ظلم نکند. از همه بالاتر خانواده آسمانی که بیشترین محبت را به ما دارند، ما دائماً‌به ایشان شرّ می رسانیم. کمی حیا کنیم و اینقدر این بزرگواران را آزار ندهیم. فرشتگانی که دائماً‌ با ما هستند چرا باید از بوی بد گناهان ما رنج ببرند؟ انسان با یک تکبر و حسادت فضای برزخی اش را آلوده می کند. حضرت علی «علیه السلام» به امام حسین «علیه السلام» اینگونه سفارش می کند: «یا بنیّ! لا تیئسن مذنباً، فکم من عاکف علی ذنبه ختِم له بالخیر» ای پسرم! هیچ گنهکاری را ناامید نکن، چه بسا گنهکاری که عاقبتش ختم به خیر شده است. چه بسا کسانی که در مقدس ترین مکان ها بودند و عاقبت به شر شدند مانند شمر که جانباز لشکر امیرالمؤمنین «علیه السلام» است اما سالها بعد سر سیدالشهدا «علیه السلام» را می بُرد. شریح قاضی مورد تأیید علی «علیه السلام» بوده و سالیان بعد حکم قتل امام حسین «علیه السلام» را می دهد. اگر زندگی نامه کسی که حکم قتل شیخ فصل الله نوری را صادر کرد را مطالعه کنید متوجه می شوید که چه آدم مقدسی بوده و معلوم نیست که چه کرده تا به چنین روزی افتاده است. امام حسین «علیه السلام» به قدری به لشکر مقابل مهربان بوده اند که چندین بار در واقعه عاشورا خودشان را به آنها معرفی می کردند. البته همه یاران حضرت اینگونه مهربان بودند و ایشان را نصیحت می کردند. در آخرین لحظات که حضرت یارانشان را از دست داده بودند باز هم ندای «هل من ناصر ینصرنی» سر دادند ضمن اینکه نیازی به کمک دیگران نداشتند، این نشان شدت محبت شان بوده که اگر قرار است کسی بهشتی شود این امکان را داشته باشد. دو برادر از لشکر عمر سعد تا آخرین لحظه با حضرت جنگیده بودند، ولی از طلب یاری خواستن حضرت گریه شان گرفته و به حضرت لبیک می گویند. «حُرّ» عامل نگه داشتن حضرت در کربلا تا رسیدن دیگر لشکریان بود ولی وقتی اظهار پشیمانی می کند امام او را می پذیرد. حضرت یوسف «علیه السلام» طی سالیان دراز مورد آزار برادرانش قرار گرفت ولی در نهایت می فرمایند: شیطان بین من و شما اختلاف انداخت، نگران نباشید! کسانی که بعد از مدتها به آغوش خداوند باز می گردند را سرزنش نکنیم او بازگشته که جبران کند. آیا وضع اینها بدتر از حرّ است؟ گاهی افراد در مقدس ترین جاها و بیشترین میزان عبادت، دیگران را تحقیر می کنند غافل از اینکه ممکن است ایشان عاقبت بخیر و افراد مقدس سر از جای دیگر در آورند. «... و کم من مقبل علی عمله مفسد فی آخر عمره» چه کسانی که مغرور به عملشان بوده و آخر عمر مفسد می شوند. انسان اگر هم خودشیفته است درستش این است که کاری کند که اعمالش از بین نرود. «... صائر الی النار...» دارد آماده آتش می شود. گاهی عبادات بعضی ها مقدمه ظلم به دیگران است. یعنی شخص با تکیه بر اعمالش مغرور شده و هر کاری را برای خودش جائز می داند. در کشور ما چه بسا کسانی که سوابق آنها عاقبت کارشان را خراب کرد. چه افراد مقدسی که بعد از سالها درس و بحث و اجتهاد و عبادت نقشه نابودی امام «رضوان الله» و مردم جماران را طراحی می کنند. خوشا به حال کسانی که تواضعشان را همیشه حفظ می کنند. شیطان به حدی عبادت کرده بود که به مقام فرشتگان رسیده بود ولی از فرمان خداوند مبنی بر سجده بر آدم نافرمانی کرد. مواظب باشیم عمل خیرمان ما را سنگین نکند که از صراط سقوط کنیم. امام سجاد «علیه السلام» فرمودند: خدایا هیچ عزتی در نزد مردم به من نده مگر اینکه به همان مرا در نزد خودم کوچک گردانی. کسی خدمت امام سجاد «علیه السلام» عرض کرد: من شما را به خاطر خدا دوست دارم.حضرت به سرشان زده و به خدا عرض کردند: خدایا من به تو پناه می برم از اینکه به خاطر تو دوست داشته شوم در حالی که مبغوض تو باشم. علی «علیه السلام» می فرمایند: هیچ نکبتی بالاتر از این نیست که نزد مردم مرا عزیز کنی در حالی که خودت از من بدت می آید. بعضی ها به حدی خبیث هستند که خداوند آنها را محبوب می کند تا خدا از یادشان برود. اگر کسی از هر لحاظ محبوب است باید در مقابل دیگران از همه متواضع تر باشد. مرحوم حاج ملاهادی سبزواری به حدی معنویت داشته که بعضی از شاگردان شان چنان از خود بیخود می شدند که در جا می مردند. ایشان وقتی درس شان پایان می یابد و به ایران باز می گردند به شهر خود نرفته و در مدرسه ای در کرمان خادم می شوند چون هنوز احساس می کردند که از علم و اطلاعات سنگین هستند که شاید موجب عُجب ایشان شود. به آنجا می روند تا نفسشان را سر ببُرند. اتفاقاً با دختر خادم آنجا هم ازدواج می کند. روزی سر درس فلسفه متوجه اشتباه استاد شده و دخالتی می کنند که مسئله به غلط جا نیفتد. ایشان هم برای اینکه شناخته نشوند شبانه با زن و بچه هایشان به سبزوار می روند. بعدها شاگردان این مدرسه برای تلمذ از درس ایشان که شهرت یافته بودند خودشان را به سبزوار می رسانند با کمال تعجب می بینند که این همان خادم مدرسه شان است. خودبینی خطر بزرگی است. امام «رضوان الله» تأکید داشتند که قبل از اینکه جامعه به شما رو کند خودتان را بسازید. چه بسا کسانی که وقتی مدارج علمی را طی کردند اقدام به طلاق همسرشان نموده اند که دیگر به دردشان نمی خورد غافل از اینکه در اثر زحمات او به مقامات علمی رسیده اند. بعضی مردم منطقه ای که در آن زندگی می کنند خیلی برایشان مهم است و توهم ایشان را احاطه کرده است. در آخر حضرت می فرمایند:‌«... اعوذ منها بالله...» انسان باید اول خودش را تخلیه کند بعد به حرم و سر سجاده برود. کسی که مقام خودش را می بیند وقتی سر سجاده می رود با همان مقامات رفته و به آنها مشغول است و به فکر کارهای مثبت و خدماتش است. ما باید اینگونه نزد خدا برویم: « یا محسن قد اتاک المسییء و قد امرت المحسن ان تجاوز عن السمییء انت المحسن و انا المسیء...». ما باید استغفار کنیم که حمام روح است و سپس رو به عبادت آوریم. به اعمال رجب توجه کنیم که همه اش تخلیه و پاک شدن است. شعبان هم آمادگی را بیشتر می کند. ما باید خالی خالی وارد ماه مبارک رمضان شویم، حتی کارهای خیرمان را. علی «علیه السلام از سلمان خواستند که روی سنگ قبرش بنویسد: «وفدت علی الکریم بغیر زاد من الحسنات و القلب السلیم» وارد بر کسی شدم که کریم است در حالی که زاد و توشه ای از حسنات و قلب سلیم ندارم. «... حمل الزّاد أقبح شیء إذا کان الوفود علی الکریم» ... زشت ترین چیز حمل توشه است هنگامی که برکریم وارد می شویم. نه کسی را ناامید کنیم و نه خودمان ناامید شویم. یزید به امام سجاد «علیه السلام» می گوید: آیا می تواند توبه کند؟ حضرت فرمودند: بله ممکن است. ما باید رابطه با چیزهایی که ما را آلوده می کنند مانند ماهواره و اینترنت قطع کنیم و اساساً غذاهایمان را عوض کنیم.   والسلام علیکم و رحمت الله و برکاته

از سلسله مباحث استاد محمد شجاعی در رابطه با حمله های شیطان، در مورد حمله عقب و جلو علی «علیه السلام» می فرمایند: «فی القُنُوط التّفریطُ» در ناامیدی کوتاهی است. یعنی کسی که ناامید می شود در جبران گناه کوتاهی کرده لذا زمینه بی قیدی و ارتکاب گناهان دیگر نیز فراهم می گردد. این حدیث یکی از معجزات کلام علی «علیه السلام» است. این قاعده فقط در زندگی فردی جاری و صادق نیست بلکه در مسایل اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و خانوادگی و فرهنگی و ... صدق می کند. به محض ناامیدی، انسان به شدت در تمام عرصه ها دچار اشتباه و خرابکاری می گردد. معصومین «علیهم السلام» درباره حضرت یوسف «علیه السلام» می فرمایند: یوسف می دانست همه درها بسته است ولی وقتی در صحنه حرام قرار گرفت به امید خدا به سمت درهای قفل شده گریخت و به لطف خدا درها باز شدند. همین که انسان از همه جا قطع امید می کند آغاز امید و روشنایی است. به دوستانی که بیماری های صعب العلاج گرفته بودند عرض کردم:الان اول امیدواری است و رفتن به سراغ خدا و خانواده آسمانی. خداوند فرج و رحمت را جایی قرار داده که ما فکرش را هم نمی کنیم؛ از خلاف آمده عادت بطلب کام که من              کسب جمعیت از آن زلف پریشان کردم یعنی همان چیزهایی که ما را نگران و ناراحت می کنند فرج ما هستند؛ امام علی علیه السلام می فرمایند: «عِند تَناهِی الشّدّه تکون الفرجه» هرگاه شدت به اوج می رسد فرج حاصل می گردد. هنگامی که شخص برگه امتحان به دستش می رسد نباید به خاطر سختی سؤالات ناامید شده و برگه را تحویل بدهند باید تا آخرین لحظه صبر کنند که فرج صورت می گیرد. برخی زن و شوهرها تا دچار مشکل شدند گزینه طلاق را برمی گزینند. انسان باید توجه داشته باشد با هر کسی مشاوره نکند مشاورانی هستند که راه حلهای نامناسبی ارائه می دهند و آنها را به بیراهه می کشانند. مشاور باید شجاع، صبور و امین باشد، و باید راه حل هایی را پیش روی افراد گذاشته تا کسب مهارت های لازم را نموده بلکه با وضعیت جدید بتوانند به زندگی مشترک ادامه دهند. انسان نباید ناامید شود به محض ناامیدی ظلم ها و اشتباهات آغاز می گردند. کسی که بعد از توبه، دوباره مرتکب گناه می شود و شرم می کند به درگاه خدا رفته و اظهار پشیمانی نماید در واقع نظر شیطان را تأمین کرده است. این افراد به خودشان نهیب زده که خجالت بکش چقدر توبه کرده و توبه ات را می شکنی؟ البته این سخن درستی است ولی تا آنجا که رابطه انسان را با خدا خراب یا قطع نکند. بعضی ها می گویند: هنگام نماز خواندن یا قرائت قرآن افکار پلیدی به آنها روی می آورند برای همین نماز و قرآن نمی خوانند. هدف شیطان هم همین است. وقتی شخصی فکر می کند در حال نماز و قرائت قرآن و ... به خدا و معصومین «علیهم السلام» ناسزا می گوید از خودش و همچنین از عملش بیزار می گردد و اعمال عبادی اش را ترک می کند در صورتی که شیطان مخفیانه عمل می کند و اوست که ناسزا می گوید. ما باید به شیطان بگوییم در هیچ شرایطی و با از دست دادن هر چیز و هر کس خدا و خانواده آسمانی مان را از دست نمی دهیم. بنابراین توجه داشته باشیم که ناامیدی مفاسد زیادی به همراه دارد. انسان باید منتظر عنایات خاص و معجزات الهی باشد. البته اگر انسان تمام مسیرها را طی کرد و نتیجه ای حاصل نشد باید به نظر متخصص متعهد عمل کند که مثلاً فلان رابطه قطع گردد یا فلان معامله فسخ شود و یا عمل جراحی انجام پذیرد. قرآن کریم در سوره یوسف آیه 87 می فرماید: «یا بُنَیَّ اذهبُوا فتحسّسوا مِن یوسف و أخیه و لا تیأسوا مِن روح الله إنّه لا یَیأسُ مِن رَّوح الله إلا القومُ الکافرین» ای فرزندانم! بروید و یوسف و برادرش را جستجو کنید و از روح الله (رحمت خداوند) مأیوس نباشید که از رحمت خداوند جز کافران نامید نمی گردند. برخورد حضرت یعقوب و یوسف «علیهم السلام» با ایشان به گونه ای بود که هرگز بعد از آن همه ظلم و گناه، پل ها را پشت سر آنها خراب نکرد؛ «لا تثریب علیکم الیوم...» نگران نباشید این شیطان بود که بین من و شما اختلاف انداخته بود انسان باید همیشه توجه داشته باشد که در اختلافات دست شیطان را ببیند. بنابراین انسان هرگز نباید با افراد مهمتر از خودش در بیفتد. اگر با بالاتر از خودش درگیر شود خیلی شقاوت دارد. با شخص پایین تر و یا هم تراز خود درگیر شود خیلی ضعیف و حقیر است. انسان باید دائماً شمشیر به دستش باشد که هم سر شیاطین خودش را ببرد و هم سر شیاطین کسانی که با آنها ارتباط دارد. کسی که مراقب شیاطین خود و دیگران نیست خودش مقصر است. حضرت یوسف «علیه السلام» از برادرانشان می خواهند که توبه کنند. آنها هم از پدرشان خواستند که در حقشان استغفار کند: «یا اَبانا! استغفرلنا» حضرت هم فرمودند: «سوف استغفرُ لکم» به زودی برای شما استغفار می کنم. اگر حضرت آنها را نمی بخشید جهنمی می شد. بدانیم اگر طرف ما به خاطر ظلمی که به ما کرده به جهنم برود ما باخته ایم، باید تلاشمان را برای به جهنم نرفتن طرفهای درگیر با ما، انجام دهیم اگر اثر نکرد لااقل ما مقصر نیستیم. پیامبر «صلی الله علیه و آله» در این زمینه بسیار تلاش کردند ولی کسانی جهنمی می شوند که خودشان اینطور خواستند. ما باید بتوانیم روز قیامت به خداوند بگوییم که تو شاهدی که از طرف ما آتشی شعله ور نبود و هرقدر طرف مقابل قصد شعله افروزی داشت من آتش نمی گرفتم. اگر از آتش افروزی های دیگران آتش بگیریم جهنم خودمان را داریم. در روایت آمده: سه چیز است که اگر کسی نداشته باشد هیچ عبادت و عمل خیری برای او فایده ندارد؛ یکی از آنها این است: «حِلمٌ یُردُّ بِهِ جَهل الجاهل» حلمی که جهل جاهل را رد می کند. کسی که اینگونه نباشد خیلی ناتوان است. در کوچه به علی «علیه السلام» دشنام می دادند اما حضرت می فرمودند: با یک علی دیگری هستند. کسی که به راحتی دیگران می توانند او را عصبانی کنند بی عُرضه و ضعیف است و از جهنمی ترین افراد است. اگر اطرافیان ما مشکلی دارند و رفتارشان مناسب نیست باید مراقب باشیم که شیطان موفق نشود بین ما را به هم بزند. شیطان در خلوت ترین حالات دست از سر ما برنداشته و همراه ماست. حتی در خواب هم ما را رها نمی کند و خواب دید های ما را مختل می کند. مؤمن همیشه در پناه خداست. کسی که ادعا می کند سِحر شده است حتماً زمینه و لیاقت سِحرشدن را داشته است. یکی از اساتید می فرمودند که امکان ندارد کسی چهار قل و آیه الکرسی را بخواند و سحری بر او اثر گذارد. خداوند اسماء زیادی دارد و امر کرده که از آنها استفاده کنیم: «و لله الاسماء الحسنی فادعوُهُ بها» ما باید از این گنجها استفاده کنیم. در دعای «توسل دیگر» بعد از هر توسلی اسمائی از خداوند آورده شده است. البته بعضی اسمها مخصوص عرفا و سیر و سلوک بوده و به ما ربط ندارد. (بعدها قسمت دیگر روایت و آن دو چیز دیگر را توضیح خواهم داد.) انسان حلیم مانند آب کُر است با نجاست دیگران نجس نمی شود ولی کسی که حلم ندارد مانند آب قلیل است راحت با کمترین نجاستی آلوده می شود. انسان غیر حلیم هرقدر هم کار خیر انجام دهد با غُر زدن، عصبانیت، غیبت و ... همه را خراب می کند. (وَ مَن یَقنُط من رحمه ربّه الا الضالّون» (حجر/56) چه کسی از رحمت پروردگارش ناامید می شود مگر گمراهان؟ اینکه می فرماید پروردگارش، یعنی اینکه ما، مربی و پرورش دهنده داریم و او بالای سر ماست و هرجا که کار خراب شد او به ما کمک کرده و کار را اصلاح می کند. علی «علیه السلام» می فرمایند: «لا تَیأس لِذنبِک و بابُ التوبه مفتوح» از گناهت ناامید نشو در حالی که درِ توبه باز است. البته این تا زمانی است که انسان زنده است و اگر وارد برزخ شود گرفتار می گردد مگر اینکه در دنیا کاری برایش انجام دهند. در حدیث دیگر می فرمایند: «عجِبتُ لِمَن یَقنط و معهُ الاستغفار» تعجب می کنم از کسی که ناامید می شود در حالی که استغفار همراه اوست. ترس از آمرزیده نشدن وسوسه شیطان است. البته اینکه انسان مورد وسوسه شیطان واقع می شود امتحان خداوند برای رشد و پرورش انسان است. خداوند به ما می فرماید: من بی نهایت هستم و غفرانم هم انتها ندارد هرقدر هم گناه کرده باشی قابل آمرزش است. کسی که به این نکته توجه کند مورد تحسین خداوند است. خداوند گنهکاری را که اینطور مقابل شیطان می ایستد از کسی که گناه نمی کند ولی از خداوند ناامید است بیشتر دوست می دارد. پیامبر «صلی الله علیه و اله» می فرمایند: «الفاجرُ الراجی لرحمه الله تعالی أقربُ منها إلی العابد المُقنّط» گنهکارِ امیدوار به رحمت خداوند تعالی، به رحمت نزدیکتر است تا عابد ناامید. زیرا ناامیدی یک دروغ است که وقتی شیطان به گنهکار القاء می کند او نمی پذیرد یعنی دروغ را باور نمی کند. عابدی که ناامید است در واقع دروغ را باور کرده است. بنابراین اعتقاد گنهکار بالاتر از عقیده عابد است. مسلمان حقیقی طوری کینه ندارد که عذرخواهی دیگران را نپذیرد. پیامبر «صلی الله علیه و اله» فرموده اند: من کسی را که عذر دیگران ولو دروغین را، نمی پذیرد مورد شفاعت قرار نمی دهم. کسی که عذر دیگران را می پذیرد اولاً خودش به آرامش می رسد ثانیاً امکان اصلاح طرف مقابل هم از بین نمی رود. کسی که مچ دیگران را گرفته و اشتباه ایشان را نادیده نمی گیرد خیلی احمق است. اینکه خداوند برای اثبات زنا چهار شاهد عادل را لازم می داند برای این است که اصلاً خداوند بنا ندارد گناهی فاش شود. ما قرار است که متخلق به اخلاق الهی شویم. خداوند ستار و غفار و عفوّ و ... است. کسی که راز دیگران را حفظ نکند خیلی بدبخت است و لو آنچه را دیده یا شنیده گناه باشد. در روایت آمده: کمترین درجه کفر این است که انسان گناهی را از کسی بیند یا بشنود و آن را در حافظه اش نگاه دارد تا بعدها او را رسوا کند. و نیز آمده است: «مَن تَتَبّع عورات الناس تَتَبعُ الله عورته» کسی که در جستجوی عیبهای مردم است خداوند عیبهایش را جستجو می کند. ما که قدرتمان به اندازه خدا نیست پس با خدا در نیفتیم. مخصوصاً درباره کسانی که زیردست هستند و قدرت دفاع ندارند خداوند وکیل آنهاست و مستقیماً وارد عمل می شود. هرقدر طرفمان ضعیفتر باشد خطرناکتر است. درباره آمیرزا جواد آقای تهرانی نقل شده است: ایشان سبزی خریده بودند که متوجه می شوند مورچه ای روی آن است به مغازه سبزی فروشی بازگشته و سبزی را زمین گذاشته بودند تا مورچه به خانه اش باز گردد. آمیرزا جواد آقای مجتهدی در بازگشت از کوه خضر، وقتی دستمالش را باز می کند مورچه ای در آن می بیند با زحمت بسیار بازگشتند و مورچه را بازگرداندند. اگر کسی از ما می ترسد باید بدانیم که فشار قبر طولانی در انتظار ماست. در ارتباطات آن کس که سنگ زیرین است و دیگران را تحمل می کند نجات می یابد و کسی که کوتاه نیامده و دیگران از او حساب می برند جهنمی است. مدیری که زیردستان از او بترسند بدبخت و جهنمی است. در مناجات اینگونه آمده است: «الهی! لم أسَلّط علی حُسن ظنّی قُنُوط الإیاسِ ...» الهی (محبوب من، عزیزم) هرگز ناامیدی را بر حسن ظنّم مسلط نمی نمایم. «و لا انقطع رجائی من جمیل کرمک...» و امید من از زیبایی کرمت قطع نمی گردد. در حدیث قدسی خداوند اینگونه فرموده است: «اهل طاعتی فی ضیافتی، و اهل شکری فی زیادتی، و اهل ذکری فی نعمتی، و اهل معصیتی لا اویَسُهُم من رحمتی این تابوا فانا حبیبُهُم» اهل طاعتم در ضیافت من، و اهل شکرم در زیادت من و اهل ذکرم در نعمتم می باشند و اهل معصیت من را از رحمتم ناامید نمی کنم اگر توبه کنند پس من حبیب آنها می شوم. «یا حبیب» ذکری است که لازم است روزانه چندبار بگوییم تا لطافت و ظرافت یابیم و شیطان از ما می گریزد. یکی از اسماء خداوند «اله العاصین» است که از بین اسماء من با این اسم صفا می کنم که خداوند به فکر گنهکاران هم بوده است. زمانی که دلمان قفل شد و آلودگی ها مانع ارتباط شد از این کلید «اله العاصین» استفاده کنیم. با این اسم گنهکاران هم به درگاه حق تعالی راه می یابند و آماده توبه می گردند. انسان هرقدر هم گناه کند باز هم آغوش گرمی در انتظار اوست. «لو علم المدبرون کیف اشتیاقی بهم لماتوا شوقا» اگر کسانی که به من پشت کرده اند می دانستند که چقدر مشتاق بازگشت ایشان هستم از شدت شوق جان می دادند. در ادامه حدیث مذکور می فرمایند: «... و ان دعوا فأنا مجیبُهُم» و اگر دعا کنند من اجابت کننده شان هستم.   والسلام علیکم و رحمت الله و برکاته

از سلسله مباحث استاد محمد شجاعی در جلسه گذشته آیاتی را پیرامون انفاق بیان کردیم. اکنون در این جلسه آیه دیگری را در آن مورد بررسی می نماییم. «مثل الذین ینفقون أموالُهُم ابتغاء مرضاتِ الله و تثبیتاً مِن أنفسهم کمثلِ جنّه بربوه أصابها وابلٌ فآتت أکلها ضعفیَن...» (آیه 265 بقره) مثل کسانی که اموالشان را در جهت کسب رضای خداوند و تثبیت (پایداری) جانهای خودشان انفاق می کنند، مانند باغی است که بر فراز تپه ای قرار دارد و رگباری به آن می رسد و دو برابر محصول می دهد و اگر رگباری به آن نرسد. متأسفانه موضوع «تثبیتاً لانفسهم» در آموزه های دینی ما خیلی جدی گرفته نشده است در صورتی که خروجی های مثبت قبل از هر چیز خیرش متوجه خود شخص شده و سبب تقویتش می گردد. تزلزل، شک، دو دلی و ابهام سراغ کسی می رود که خروجی ندارد بعضی ها اظهار می کنند ما خودمان مهر مادری یا پدری ندیده ایم و نمی توانیم ابراز عاطفه و محبت داشته باشیم، در صورتی که خلاءهای عاطفی و مالی در گرو انفاق است که اگر اینگونه رفتار کنیم مال و عاطفه چندین برابر به خودمان باز می گردد. حتی اگر انسان فقیر هم باشد در اسلام تأکید شده تا می تواند انفاق کند هر قدر هم اندک باشد. بدترین اقدام گدایی است. کسی که طلب توجه و محبت دیگران (استرحام) را دارد خیلی بدبخت است. اگر کسی به چیزی نیاز دارد اول باید خودش خروجی داشته باشد. گدایی دور از شأن فرزندان خانواده آسمانی است. امام صادق «علیه السلام» می فرمایند: من وقتی نیاز مالی دارم مقدار زیادی از آنچه دارم صدقه می دهم و خداوند چندین برابر به من باز می گرداند. در طبیعت اگر یک نیوتن بر چیزی نیرو وارد کنیم یک نیوتن نیرو به ما باز می گردد. برای محبوبیت نزد خانواده آسمانی خیلی راهها وجود دارد. ما باید همه مردم را به عشق اینکه بنده خدا و فرزند خانواده آسمانی هستند دوست داشته باشیم و به آنها خدمت کنیم، سیاه و سفید، شیعه و سنی هم برایمان فرقی نداشته باشد. در این صورت ما نزد خانواده آسمانی مان خیلی عزیز می شویم. اگر ما برای امام زمان خود تلاش کنیم نزد ایشان خیلی عزیز می شویم. این خیلی فرق دارد با کسی که هیچ شباهتی به خانواده آسمانی اش نداشته و همه فعالیتهایش برای خود و خانواده زمینی اش است. ما باید مانند رود باشیم که دائماً در جریان است و مانند الله همواره خروجی داشته باشیم. دعای فرج در ماه مبارک رمضان باعث آمرزش همه گناهان می شود. «اللهم ادخل علی اهل القبور السرور، اللهم اغن کلّ فقیر، اللهم اشبع کل جائع...» زیرا شخص دغدغه همه اقشار اعم از اموات، فقراء و گرسنگان، قرض داران، غصه داران و ... را دارد و معلوم می شود عملاً هم هر اقدامی که لازم باشد انجام می دهد، مثلاً شب جمعه ها برای اموات خیرات می دهد. خیرات هم لزوماً خوراکی نیست؛ بلکه می توان کارهای ماندگار را به روح آنها هدیه کرد. لازم به ذکر است می توان همه اموات را در خیرات شریک کنیم تا همه آنها بهره مند شوند و هیچ مقداری از سهم اموات خودمان کم نمی شود. کسی که دعای مذکور را بخواند و به مقتضای آن عمل کند، از حیث اینکه دائماً حسنه از او صادر می شود و همچنین قرآن می فرماید: «انّ الحسنات یذهبن السیئات» لذا گناهان گذشته، حال و آینده او آمرزیده می شود. کسانی که مازاد آنچه را دارند نگاه نداشته و خارج می کنند، «تثبیتاً لانفسهم» نصیب ایشان می گردد و شیطان در حمله های چهارگانه نمی تواند به آنها آسیب بزند و اگر هم آسیبی به آنها برسد سریع جبران می کنند. انسان باید با همه مردم جهان و کل طبیعت در صلح کامل باشد زیرا همه عالم ظهورات «الله» هستند؛ «فاینما تولّوا فثمّ وجه الله...» چنین بینشی سبب از بین رفتن ظلم ها، جنایات و فسادها و حسادتها می شود. خداوند در ادامه آیه مذکور در اول بحث می فرماید: «... و اگر رگباری هم به آن نرسد باران ریزی برای او کافی است و خداوند به آنچه انجام می دهید بیناست.» یکی از اسماء الهی «مُوفی» است. یعنی آنچه را که عمل کرده اید کامل به شما باز می گرداند. در آیه دیگر خداوند می فرماید: «من ذالذی یُقرضُ الله قرضاً حسناً فیضاعفه له أضعافاً کثیره...» چه کسی به خدا قرض الحسنه می دهد تا خداوند (اموال او را) چند برابر افزایش دهد؟ ... با این آیه امکان ندارد که حسادت سراغ کسی بیاید و چندین برابر از رشد دیگران لذت می برد. با توجه به نام «مُوفی» بازگرداننده، خدا حق انسان را تمام و کمال به او باز می گرداند. پس اگر در هر زمینه ای اعم از مالی، حیثیتی و عاطفی و ... حقی از ما ضایع شد تا آنجا که دچار خسران بالاتری نشده و به اختلافها و درگیری های سخت نینجامد دفاع می کنیم و اگر موفق به استیفای حقمان نشدیم به خدا واگذار کنیم. علی «علیه السلام» در کوچه به او ناسزا می گفتند و می فرمود با علی دیگری هستند. اینگونه است که گذشت کردن برای ائمه «علیهم السلام» و افراد بزرگ آسان می شود. خداوند به صورتهای مختلف جبران می کند؛ یا در دنیا انتقام از ظالم می گیرد، یا در آخرت؛ یا شخص را از خیری بالاتر از آنچه از دست داده بهره مند می کند. بعضی ها با گستاخی به خدا اعتراض می کنند که آنها را فراموش کرده و دعایشان را اجابت نکرده و یا حق آنها را نگرفته است و یا اینکه بچه فلان مسیحی را شفا داده ولی فرزند من را که چهل سال است در این دستگاه خدمت می کنم را شفا نمی دهد بدون آنکه توجه داشته باشند: اگر با دیگرانش بود میلی                             چرا ظرف مرا بشکست لیلی اگر گرفتن حق مستلزم گناه باشد ولی شخص تقوی پیشه کند خدا حقش را به او باز می گرداند. «یا من لا یعتدی علی اهل مملکته...» خدا به اهل مملکتش تعدی نمی کند. با داشتن چنین خدایی باید شاد و آرام باشیم. تمام خلقت خداوند حساب و کتاب دارد و یک الکترون، پروتون و نوترون اندازه هایش نزد خدا معلوم است: «کلّ شیء عنده بمقدار...» هیچ چیز از دست خدا خارج نیست و حساب کمترین ها را نیز دارد؛ «فمن یعمل مثقال ذرّه خیراً یره...» کارهای خوب به بهترین صورت و رشد یافته، به انسان باز می­گردد. «زکوه» یعنی پاک کننده و رشد دهنده. کوچکترین خروجی ما، به بهترین شکل در قیامت به ما باز می گردد. کسانی که اینها را در نظر نمی گیرند حتی هنگام نماز و قرائت قرآن و سایر عبادات دائماً در حال نقشه کشیدن درباره انتقام از افراد مختلف می باشند. ما باید عفونتها و کثافات را از وجودمان خارج کنیم زیرا عباداتمان با وجود آلودگی فایده ای ندارد. غصه خوردن ناشی از ضعف در باور ما درباره آخرت و جبران خداوند است. ما باید باور کنیم خانواده آسمانی پشتیبان ما هستند و خدا همیشه با ماست؛ «انّ معی ربّی سیهدین» اگر کسی را نداشته باشیم تا از ما حمایت کند باید بدانیم که در هر شرایطی خدا را داریم. خداوند ما را خیلی بزرگتر و با شرافت تر از اینها آفریده؛«... کرّمنا بنی آدم...» دست خدا یعنی که اگر بیمار هستی یا پرستاری از بیمار می کنی در هر دو صورت آمرزیده می شوی. اگر بلا به انسان نرسد باید ترسید. پیامبر «صلی الله علیه و آله» در منزل شخصی بودند که تخم مرغ به زمین افتاد ولی نشکست. در پاسخ تعجب حضرت، صاحبخانه گفت: در منزل ما بلایی نازل نمی شود. (حضرت می فرمایند: «ملعون، ملعون کلّ بدن لا یُصابُ فی کلّ اربعین یوما» ملعون است ملعون است بدنی که هر چهل روز یکبار دچار مصیبت نمی شود) حضرت از جا برخاسته و فرمودند: من از این سفره چیزی نمی خورم. معلوم است همه مجازاتهای این شخص به آخرت موکول شده است. خداوند می فرماید: به حدی از صدای گنهکاران بدم می آید که وقتی دعایی می کنند به فرشته ها می گویم: هر چه می خواهند به ایشان بدهید. ولی بندگان مقربش را معطل می کند تا بیشتر صدایش کنند. در پس هر مرگی حیاتی است. امام عسکری «علیه السلام» فرمودند: هیچ بلایی سر مؤمن نمی آید مگر اینکه هاله ای از نعمت او را احاطه کرده است. خدا به حدی کریم و مهربان است که حتی آسیبهایی را که انسان بر اثر اشتباه خودش متحمل شده برایش جبران می کند. با وجود این اعتراض معنایی ندارد. خداوند عزیزترین بندگانش مانند امام حسین حضرت زینب، زهرای مرضیه (صلوات الله علیهم اجمعین) و ... را به سختترین مصائب دچار نمود. بلاها به کمالات حیوانی و طبیعت (حس، خیال وهم) آسیب می رسانند. بلای حقیقی آن است که عقل و فوق عقل مصیبت ببینند. حضور قلب نداشتن سر نماز مصیبت حقیقی است و یا اینکه انسان مرتکب گناه شده یا خود شیفته و متکبر، حسود و ... گردد. اگر انسان طبیعتش بر فطرتش غلبه کند از نگاه طبیعی به خدا می نگرد، دعاهایش هم در همان حیطه است و صدمه به طبیعت را بلا می داند. این افراد واژگون و به قول علی «علیه السلام» منکوس هستند. باید فوق عقل بر سایر قوا حاکم بوده و آنها را مدیریت کند. «و ما تنفقوا من خیر یوفّ الیکم و انتم لا تظلمون» هر خیری را انفاق کنید به شما باز می گردد و شما مورد ظلم واقع نمی شوید. تو نیکی می کن و در دجله انداز                    که ایزد در بیابانت دهد باز در صحرای قیامت که ما به شدت نیازمندیم عمل خیر ما به ما باز می گردد. گاهی بندگان متوجه نیستند و خداوند با وارد کردن مصیبتها برایشان برای آخرتشان ذخیره سازی می کند. امام حسین «علیه السلام» به خدا عرض می کند: هر بلایی می خواهی سر من بیاور ولی مرا جهنم نبر. ما هم از خدا بخواهیم که لحظه ورودمان به برزخ، معصومین «علیهم السلام» و فرشته های رحمت را ببینم و جشن تولد ما باشد. ما باید اضافات زندگی مان را در راه خدا انفاق کنیم. حلال زیادی در زندگی حکم سَم را دارد. پیامبر «صلی الله علیه و آله» به سلمان و ابوذر پول می دهد وقتی حساب آن را می خواهد به ایشان می فرماید: روی سنگ داغ بایستند. سلمان یک جمله می گوید که همه را در راه خدا انفاق کردم. ابوذر تا حساب یکایک پولها را بگوید پاهایش می سوزد. امام سجاد «علیه السلام» به خدا عرض می کند: خدایا به آن چیزهایی که ندادی به اندازه آنچه دادی شکر می کنم. امام حسین «علیه السلام» عرض می کند: «... و اوّل حاجتی الیک ان تغفر لی ما سلف...» اولین خواسته من این است که گذشته مرا ببخشی. ما باید اول گذشته خود و دیگران را ببخشیم. به حدی دلخوشیهای معنوی ما را فرا گرفته که حیف است به آسیبهای طبیعی بپردازیم. به خدا بگوییم ما گله نمی کنیم تو هم قول بده با چهره خندان با ما برخورد کنی.   والسلام علیکم و رحمت الله و برکاته